{"id":132,"date":"2020-01-30T19:27:12","date_gmt":"2020-01-30T18:27:12","guid":{"rendered":"http:\/\/laboratoryofeducation.eu\/?p=132"},"modified":"2020-07-04T14:34:21","modified_gmt":"2020-07-04T12:34:21","slug":"jak-sie-umyc-by-nie-szkodzic-sobie-i-naszym-braciom-mniejszym","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/index.php\/2020\/01\/30\/jak-sie-umyc-by-nie-szkodzic-sobie-i-naszym-braciom-mniejszym\/","title":{"rendered":"JAK SI\u0118 UMY\u0106, BY NIE SZKODZI\u0106 SOBIE I NASZYM BRACIOM MNIEJSZYM?"},"content":{"rendered":"<p>Nie \u017cebym by\u0142a jako\u015b szczeg\u00f3lnie eko \u2026 Przyznam si\u0119 nawet, \u017ce nie jestem! Je\u015bli chodzi o ekologi\u0119 to nie by\u0142a nigdy moj\u0105 pasj\u0105. I tu si\u0119 pewnie sporo os\u00f3b oburzy. Sorry, kochani, wy te\u017c pewnie nie jeste\u015bcie w znakomitej wi\u0119kszo\u015bci.<\/p>\n<p>To teraz bardzo kr\u00f3tka dawka tego czym jest ekologia. Po prostu zacytuj\u0119 definicj\u0119 \u201enauka o strukturze i funkcjonowaniu\u00a0przyrody, zajmuj\u0105ca si\u0119 badaniem oddzia\u0142ywa\u0144 pomi\u0119dzy\u00a0organizmami\u00a0a ich\u00a0\u015brodowiskiem\u00a0oraz wzajemnie mi\u0119dzy tymi organizmami (czyli\u00a0struktur\u0105 ekosystem\u00f3w).\u201d<\/p>\n<p>I co jeste\u015bcie takimi ekologami jak si\u0119 Wam wydawa\u0142o? Badacie wzajemne zale\u017cno\u015bci w danych ekosystemach? Wiecie ile jakich ryb powinno p\u0142ywa\u0107 w jeziorze by zachowa\u0107 r\u00f3wnowag\u0119 gatunkow\u0105? Ile \u015bledzi mo\u017cna od\u0142owi\u0107 z Ba\u0142tyku bez szkody dla ich populacji? Ja nie mam poj\u0119cia! I przyznam si\u0119, \u017ce mam nadziej\u0119, i\u017c Ci co si\u0119 zajmuj\u0105 rybo\u0142\u00f3wstwem to wiedz\u0105 i kontroluj\u0105, a ja nie musz\u0119 i mog\u0119 im zaufa\u0107.<\/p>\n<p>Wracaj\u0105c zatem do sedna. B\u0119dzie o tym co potocznie nazywamy eko \u2013 czyli o produkcie, a mo\u017ce produktach pro-\u015brodowiskowych. No dobra o jednym. B\u0119dzie o <strong>mydle<\/strong>! Temat podsun\u0105\u0142 mi niedawno poznany, u\u015bmiechni\u0119ty harcerz. (Tu puszczam mu oko\u00a0\ud83d\ude09).<\/p>\n<p>Nie od dzi\u015b wiadomo, \u017ce czasem chcemy si\u0119 umy\u0107. Bywa te\u017c, \u017ce chcemy si\u0119 umy\u0107 na \u0142onie natury (np. w \u015brodku lasu, lub przy jeziorze, albo w \u015brodku lasu przy jeziorze). I znajd\u0105 si\u0119 na pewno tacy co powiedz\u0105, a co to za problem. Bierzesz myd\u0142o, wchodzisz do jeziora i po sprawie.<\/p>\n<p>No w\u0142a\u015bnie nie! Takie zachowanie jest egoistyczne. Ty mo\u017ce si\u0119 umyjesz, a mydlana woda w jeziorze nie b\u0119dzie ju\u017c t\u0105 sam\u0105 wod\u0105. Zaburzy r\u00f3wnowag\u0119 ekosystemu jeziora!<\/p>\n<p>W zale\u017cno\u015bci od tego jakiego \u015brodka u\u017cyjesz (celowo nie napisa\u0142am myd\u0142a) zaburzysz j\u0105 mniej lub bardziej. Jak chcesz si\u0119 dowiedzie\u0107 co mo\u017ce si\u0119 sta\u0107 i dlaczego. I musisz to wiedzie\u0107 natychmiast, to sorry \u2013 nie dzi\u015b.<\/p>\n<p>Dzi\u015b o tym: co to jest <strong>myd\u0142o<\/strong>, jakie myd\u0142o wzi\u0105\u0107 do lasu \ud83d\ude09 i jak si\u0119 umy\u0107 by las ucierpia\u0142 jak najmniej. Bo mimo wszystko nieco ucierpi. No, ale my\u0107 si\u0119 trzeba \u2013 m\u00f3wi\u0142am, \u017ce tak do ko\u0144ca eko- to nie jestem.<\/p>\n<p>Nie ka\u017cdy \u015brodek myj\u0105cy, czy te\u017c pior\u0105cy jest myd\u0142em. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 tych w p\u0142ynie nim nie jest. <strong>Aby myd\u0142o by\u0142o myd\u0142em, musi by\u0107 to w znakomitej wi\u0119kszo\u015bci s\u00f3l wy\u017cszego kwasu t\u0142uszczowego.<\/strong> Zajecha\u0142o chemi\u0105 \u2026 A czego si\u0119 spodziewali\u015bcie?<\/p>\n<p>\u201eNajfajniejsze\u201d myd\u0142a to myd\u0142a potasowe, a zaraz potem sodowe. Uwaga! S\u0105 to zazwyczaj cia\u0142a sta\u0142e. Robi si\u0119 je z produkt\u00f3w naturalnych tj. oliwa z oliwek, olej kokosowy, olej palmowy (nie bijcie mnie za \u015bmier\u0107 orangutan\u00f3w \u2013 nie ka\u017c\u0119 wam ich \u2013 tych myde\u0142 \u2013 robi\u0107 z domieszk\u0105 tego akurat oleju).<\/p>\n<p>Reakcja, w kt\u00f3rej powstaj\u0105 nazywa si\u0119 <strong>zmydlaniem t\u0142uszcz\u00f3w<\/strong>. Mo\u017cna j\u0105 przeprowadzi\u0107 w domu.<\/p>\n<p>\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<img loading=\"lazy\" width=\"768\" height=\"526\" src=\"http:\/\/laboratoryofeducation.eu\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/Zmydlanie-2-768x526.png\" alt=\"\" srcset=\"http:\/\/laboratoryofeducation.eu\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/Zmydlanie-2-768x526.png 768w, http:\/\/laboratoryofeducation.eu\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/Zmydlanie-2-300x206.png 300w, http:\/\/laboratoryofeducation.eu\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/Zmydlanie-2.png 864w\" sizes=\"(max-width: 768px) 100vw, 768px\" \/>\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/p>\n<p>Taki trioleinian glicerolu mo\u017ce by\u0107 sk\u0142adnikiem oliwy z oliwek. Oliwa z oliwek w znakomitej wi\u0119kszo\u015bci sk\u0142ada si\u0119 w\u0142a\u015bnie z glicerolowych estr\u00f3w kwas\u00f3w t\u0142uszczowych. W tym najwi\u0119cej jest w niej pochodnych kwasu oleinowego (od 55% do 85% w zale\u017cno\u015bci od jej jako\u015bci i pochodzenia), s\u0105 te\u017c inne jak: linolowy, palmitynowy, stearynowy czy linolenowy kwas t\u0142uszczowy. Zatem taki ester nie musi by\u0107 akurat triolelinianem gliceryny, mo\u017ce zawiera\u0107, np. jedn\u0105 reszt\u0119 kwasu oleinowego, jedn\u0105 palmitynowego i jedn\u0105 stearynowego i jego wz\u00f3r b\u0119dzie wtedy taki (patrz po prawej):<\/p>\n<p>\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<img loading=\"lazy\" width=\"418\" height=\"231\" src=\"http:\/\/laboratoryofeducation.eu\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/tluszcz.png\" alt=\"\" srcset=\"http:\/\/laboratoryofeducation.eu\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/tluszcz.png 418w, http:\/\/laboratoryofeducation.eu\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/tluszcz-300x166.png 300w\" sizes=\"(max-width: 418px) 100vw, 418px\" \/>\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/p>\n<p>Najcz\u0119\u015bciej poza trioleinianiem gliceryny mamy do czynienia z estrami, w kt\u00f3rych dwie reszty kwasowe pochodz\u0105 od kwasu oleinowego, a jedna od innego kwasu. Jak macie ochot\u0119 to sobie takie wzory napiszcie.<\/p>\n<p>Dobra, za\u0142\u00f3\u017cmy \u017ce wzi\u0119li\u015bmy odpowiedni\u0105 ilo\u015b\u0107 oliwy z oliwek, dodali\u015bmy do niej stechiometryczn\u0105 (no dobra niemal\u017ce stechiometryczn\u0105) w stosunku do liczby reszt kwasowych ilo\u015b\u0107 wodorotlenku potasu (lub sodu) rozpuszczonego w wodzie i uzyskali\u015bmy budyniow\u0105 mas\u0119 (mieszanin\u0119 wody, myde\u0142 \u2013 czyli soli odpowiednich kwas\u00f3w t\u0142uszczowych, gliceryny). Mas\u0119 umie\u015bcili\u015bmy w foremkach (najlepiej silikonowych \u2013 sic!- to ju\u017c nie takie eko, ale b\u0105d\u017amy szczerzy mo\u017cna ich u\u017cy\u0107 wielokrotnie, wi\u0119c nie jest \u017ale, a b\u0119dzie \u0142atwiej wyj\u0105\u0107 z nich kostk\u0119 myd\u0142a &#8211; produkt) i odstawili\u015bmy w bezpieczne miejsce. Teraz czekamy, myd\u0142o schnie (woda odparowuje) i dojrzewa (reakcje powoli dobiegaj\u0105 ko\u0144ca), a po kilku tygodniach (dajmy na to 6-ciu) mamy kostki myd\u0142a (jak pole\u017cy d\u0142u\u017cej b\u0119dzie jeszcze fajniejsze, \u0142adniej si\u0119 spieni). Pozostaje sprawdzi\u0107 jego pH \u2013 (odpowiednim papierkiem) powinno by\u0107 ok. 7. Je\u015bli jest znacznie wy\u017csze to oznacza to, \u017ce dodali\u015bmy za du\u017co wodorotlenku i myd\u0142o nie nadaje si\u0119 do u\u017cytku.<\/p>\n<p>\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<img loading=\"lazy\" width=\"570\" height=\"380\" src=\"http:\/\/laboratoryofeducation.eu\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/MYD\u0141O_HAND_MADE-570x380.png\" alt=\"\" srcset=\"http:\/\/laboratoryofeducation.eu\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/MYD\u0141O_HAND_MADE-570x380.png 570w, http:\/\/laboratoryofeducation.eu\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/MYD\u0141O_HAND_MADE-380x254.png 380w, http:\/\/laboratoryofeducation.eu\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/MYD\u0141O_HAND_MADE-285x190.png 285w\" sizes=\"(max-width: 570px) 100vw, 570px\" \/>\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/p>\n<p><strong>A dlaczego takie myd\u0142o (w kostce, zwane szarym, kastylijskim lub marsylskim) jest bardziej eko?<\/strong> Ju\u017c i tak jest tego tekstu du\u017co, wi\u0119c b\u0119dzie w punktach:<\/p>\n<p>\u2013 pochodzi z produkt\u00f3w naturalnych, jest \u0142atwiej degradowalne przez \u015brodowisko; inne produkty myj\u0105ce zawieraj\u0105 cz\u0119sto dodatki produkt\u00f3w przer\u00f3bki ropy naftowej (oleje mineralne), kt\u00f3re ju\u017c takie nie s\u0105<\/p>\n<p>\u2013 nie by\u0142o testowane na zwierz\u0119tach<\/p>\n<p>\u2013 nie wymaga jednorazowego plastikowego opakowania<\/p>\n<p>\u2013 ilo\u015b\u0107 zu\u017cytej do jego wyprodukowania energii jest mniejsza ni\u017c do produkcji innych dost\u0119pnych na rynku detergent\u00f3w<\/p>\n<p>\u2013 je\u015bli kupimy je od lokalnego producenta i b\u0119dzie wyprodukowane z lokalnie dost\u0119pnych oliw, olei itp., to \u015blad w\u0119glowy po jego transporcie b\u0119dzie mniejszy, do tego uda nam si\u0119 wesprze\u0107 rozw\u00f3j lokalnego rynku<\/p>\n<p>\u2013 pono\u0107 wydajno\u015b\u0107 kostki w stosunku do takiej samej masy \u201emyd\u0142a\u201d w p\u0142ynie jest znacznie wi\u0119ksza \u2013 co jeszcze bardziej przemawia za tym, by z niego korzysta\u0107 \u2013 trzeba przetransportowa\u0107 mniejsz\u0105 mas\u0119 by wymy\u0107 tak\u0105 sam\u0105 powierzchni\u0119 cia\u0142a.<\/p>\n<p>\u2013 o potasowych myd\u0142ach m\u00f3wi si\u0119, \u017ce s\u0105 antyalergiczne, \u015bwietne dla os\u00f3b z problemami sk\u00f3rnymi jak np. atopowe zapalnie sk\u00f3ry.<\/p>\n<p>Uff. Czy Was przekona\u0142am? Siebie nieco tak \ud83d\ude0a.<\/p>\n<p>Jeszcze kr\u00f3tkie info, jak szuka\u0107 i co kupi\u0107.<\/p>\n<p>Je\u015bli chcecie wiedzie\u0107, czy dany produkt kosmetyczny jest przyjazny dla \u015brodowiska mo\u017cecie si\u0119 kierowa\u0107 r\u00f3\u017cnego rodzaju certyfikatami. Moim ulubionym jest certyfikat w\u0142oskiego instytutu ICEA. Produkty nim opatrzone musz\u0105 spe\u0142nia\u0107 okre\u015blone warunki takie jak, np.:<\/p>\n<p>\u2013 nie testowane na zwierz\u0119tach,<\/p>\n<p>\u2013 zawiera\u0107 tylko naturalne sk\u0142adniki pochodz\u0105ce z ekologicznych upraw,<\/p>\n<p>\u2013 musz\u0105 by\u0107 jasno okre\u015blone i \u0142atwo weryfikowalne zasady korelacji mi\u0119dzy surowcami naturalnymi a produktem ko\u0144cowym czyli kosmetykiem,<\/p>\n<p>\u2013produkty i procesy produkcji musz\u0105 by\u0107 przyjazne dla \u015brodowiska i ludzkiego zdrowia,<\/p>\n<p>\u2013 kosmetyk musi by\u0107 stworzony wg. zasady zr\u00f3wnowa\u017conego rozwoju \u015brodowiska.<\/p>\n<p>\u00a0<\/p>\n<p>To za\u0142\u00f3\u017cmy teraz, \u017ce mamy nasze myd\u0142o w kostce, certyfikowane, o prostym sk\u0142adzie, albo nawet takie handmade. Z tym myd\u0142em kochani nie w\u0142azimy do jeziora i nie pluskamy si\u0119 jak w wannie. To nadal jest \u015brodek nieoboj\u0119tny dla wodnego ekosystemu. Wspomn\u0119 jedynie o tym, \u017ce zwi\u0119kszy ilo\u015b\u0107 azotu w wodzie \u2013 co powoduje eutrofizacj\u0119 \u015brodowisk wodnych. Kto nie wie co to, niech doczyta!<\/p>\n<p>Nabieramy wod\u0119 do miski i odmaszerowujemy od jeziora.<\/p>\n<p>\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<img loading=\"lazy\" width=\"960\" height=\"602\" src=\"http:\/\/laboratoryofeducation.eu\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/OLPUCH-2.png\" alt=\"\" srcset=\"http:\/\/laboratoryofeducation.eu\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/OLPUCH-2.png 960w, http:\/\/laboratoryofeducation.eu\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/OLPUCH-2-300x188.png 300w, http:\/\/laboratoryofeducation.eu\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/OLPUCH-2-768x482.png 768w\" sizes=\"(max-width: 960px) 100vw, 960px\" \/>\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/p>\n<p>Myjemy si\u0119 jak to zwykli\u015bmy robi\u0107, a wod\u0119 z mydlinami i naszym brudem wylewamy do wykopanego uprzednio do\u0142ka (g\u0142\u0119boko\u015bci oko\u0142o 15\u201320 cm), kt\u00f3ry znajduje si\u0119 nie mniej ni\u017c 60 m od \u017ar\u00f3d\u0142a wody. Zatem je\u015bli nie jeste\u015bmy na obozie, gdzie miejsce na mydliny jest wyznaczone, do mycia b\u0119dziemy potrzebowali: saperki (\u0142opatki), miski, myd\u0142a i r\u0119cznika. Je\u015bli \u015brodowisko na tym mniej ucierpi to chyba warto!<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Nie \u017cebym by\u0142a jako\u015b szczeg\u00f3lnie eko \u2026 Przyznam si\u0119 nawet, \u017ce nie jestem! Je\u015bli chodzi o ekologi\u0119 to nie by\u0142a nigdy moj\u0105 pasj\u0105. I tu si\u0119 pewnie sporo os\u00f3b oburzy. Sorry, kochani, wy te\u017c pewnie nie jeste\u015bcie w znakomitej wi\u0119kszo\u015bci. To teraz bardzo kr\u00f3tka dawka tego czym jest ekologia. Po prostu zacytuj\u0119 definicj\u0119 \u201enauka o<span class=\"post-excerpt-end\">&hellip;<\/span><\/p>\n<p class=\"more-link\"><a href=\"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/index.php\/2020\/01\/30\/jak-sie-umyc-by-nie-szkodzic-sobie-i-naszym-braciom-mniejszym\/\" class=\"themebutton\">Read More<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[1],"tags":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v19.1 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>JAK SI\u0118 UMY\u0106, BY NIE SZKODZI\u0106 SOBIE I NASZYM BRACIOM MNIEJSZYM? - Laboratory of education<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/index.php\/2020\/01\/30\/jak-sie-umyc-by-nie-szkodzic-sobie-i-naszym-braciom-mniejszym\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"JAK SI\u0118 UMY\u0106, BY NIE SZKODZI\u0106 SOBIE I NASZYM BRACIOM MNIEJSZYM? - Laboratory of education\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Nie \u017cebym by\u0142a jako\u015b szczeg\u00f3lnie eko \u2026 Przyznam si\u0119 nawet, \u017ce nie jestem! Je\u015bli chodzi o ekologi\u0119 to nie by\u0142a nigdy moj\u0105 pasj\u0105. I tu si\u0119 pewnie sporo os\u00f3b oburzy. Sorry, kochani, wy te\u017c pewnie nie jeste\u015bcie w znakomitej wi\u0119kszo\u015bci. To teraz bardzo kr\u00f3tka dawka tego czym jest ekologia. Po prostu zacytuj\u0119 definicj\u0119 \u201enauka o&hellip;Read More\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/index.php\/2020\/01\/30\/jak-sie-umyc-by-nie-szkodzic-sobie-i-naszym-braciom-mniejszym\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Laboratory of education\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/Laboratory.of.education\/\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2020-01-30T18:27:12+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2020-07-04T12:34:21+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"http:\/\/laboratoryofeducation.eu\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/Zmydlanie-2-768x526.png\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Napisane przez\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Agata Latuszek\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"6 minut\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/#organization\",\"name\":\"Laboratory of education\",\"url\":\"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/\",\"sameAs\":[\"https:\/\/www.facebook.com\/Laboratory.of.education\/\"],\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/#\/schema\/logo\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/Logov2j.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/Logov2j.jpg\",\"width\":1256,\"height\":576,\"caption\":\"Laboratory of education\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/#\/schema\/logo\/image\/\"}},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/#website\",\"url\":\"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/\",\"name\":\"Laboratory of education\",\"description\":\"Twoje ulubione zaj\u0119cia z chemii.\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":\"required name=search_term_string\"}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/index.php\/2020\/01\/30\/jak-sie-umyc-by-nie-szkodzic-sobie-i-naszym-braciom-mniejszym\/#primaryimage\",\"url\":\"http:\/\/laboratoryofeducation.eu\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/Zmydlanie-2-768x526.png\",\"contentUrl\":\"http:\/\/laboratoryofeducation.eu\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/Zmydlanie-2-768x526.png\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/index.php\/2020\/01\/30\/jak-sie-umyc-by-nie-szkodzic-sobie-i-naszym-braciom-mniejszym\/#webpage\",\"url\":\"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/index.php\/2020\/01\/30\/jak-sie-umyc-by-nie-szkodzic-sobie-i-naszym-braciom-mniejszym\/\",\"name\":\"JAK SI\u0118 UMY\u0106, BY NIE SZKODZI\u0106 SOBIE I NASZYM BRACIOM MNIEJSZYM? - Laboratory of education\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/index.php\/2020\/01\/30\/jak-sie-umyc-by-nie-szkodzic-sobie-i-naszym-braciom-mniejszym\/#primaryimage\"},\"datePublished\":\"2020-01-30T18:27:12+00:00\",\"dateModified\":\"2020-07-04T12:34:21+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/index.php\/2020\/01\/30\/jak-sie-umyc-by-nie-szkodzic-sobie-i-naszym-braciom-mniejszym\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/index.php\/2020\/01\/30\/jak-sie-umyc-by-nie-szkodzic-sobie-i-naszym-braciom-mniejszym\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/index.php\/2020\/01\/30\/jak-sie-umyc-by-nie-szkodzic-sobie-i-naszym-braciom-mniejszym\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Strona g\u0142\u00f3wna\",\"item\":\"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"JAK SI\u0118 UMY\u0106, BY NIE SZKODZI\u0106 SOBIE I NASZYM BRACIOM MNIEJSZYM?\"}]},{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/index.php\/2020\/01\/30\/jak-sie-umyc-by-nie-szkodzic-sobie-i-naszym-braciom-mniejszym\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/index.php\/2020\/01\/30\/jak-sie-umyc-by-nie-szkodzic-sobie-i-naszym-braciom-mniejszym\/#webpage\"},\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/#\/schema\/person\/2856dea0ffc92121c3a96e62e0213a96\"},\"headline\":\"JAK SI\u0118 UMY\u0106, BY NIE SZKODZI\u0106 SOBIE I NASZYM BRACIOM MNIEJSZYM?\",\"datePublished\":\"2020-01-30T18:27:12+00:00\",\"dateModified\":\"2020-07-04T12:34:21+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/index.php\/2020\/01\/30\/jak-sie-umyc-by-nie-szkodzic-sobie-i-naszym-braciom-mniejszym\/#webpage\"},\"wordCount\":1280,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/index.php\/2020\/01\/30\/jak-sie-umyc-by-nie-szkodzic-sobie-i-naszym-braciom-mniejszym\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"http:\/\/laboratoryofeducation.eu\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/Zmydlanie-2-768x526.png\",\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/#\/schema\/person\/2856dea0ffc92121c3a96e62e0213a96\",\"name\":\"Agata Latuszek\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/e1a173824f90f1532c3056c2fe1b7ef8?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/e1a173824f90f1532c3056c2fe1b7ef8?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"Agata Latuszek\"}}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"JAK SI\u0118 UMY\u0106, BY NIE SZKODZI\u0106 SOBIE I NASZYM BRACIOM MNIEJSZYM? - Laboratory of education","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/index.php\/2020\/01\/30\/jak-sie-umyc-by-nie-szkodzic-sobie-i-naszym-braciom-mniejszym\/","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"JAK SI\u0118 UMY\u0106, BY NIE SZKODZI\u0106 SOBIE I NASZYM BRACIOM MNIEJSZYM? - Laboratory of education","og_description":"Nie \u017cebym by\u0142a jako\u015b szczeg\u00f3lnie eko \u2026 Przyznam si\u0119 nawet, \u017ce nie jestem! Je\u015bli chodzi o ekologi\u0119 to nie by\u0142a nigdy moj\u0105 pasj\u0105. I tu si\u0119 pewnie sporo os\u00f3b oburzy. Sorry, kochani, wy te\u017c pewnie nie jeste\u015bcie w znakomitej wi\u0119kszo\u015bci. To teraz bardzo kr\u00f3tka dawka tego czym jest ekologia. Po prostu zacytuj\u0119 definicj\u0119 \u201enauka o&hellip;Read More","og_url":"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/index.php\/2020\/01\/30\/jak-sie-umyc-by-nie-szkodzic-sobie-i-naszym-braciom-mniejszym\/","og_site_name":"Laboratory of education","article_publisher":"https:\/\/www.facebook.com\/Laboratory.of.education\/","article_published_time":"2020-01-30T18:27:12+00:00","article_modified_time":"2020-07-04T12:34:21+00:00","og_image":[{"url":"http:\/\/laboratoryofeducation.eu\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/Zmydlanie-2-768x526.png"}],"twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Napisane przez":"Agata Latuszek","Szacowany czas czytania":"6 minut"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/#organization","name":"Laboratory of education","url":"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/","sameAs":["https:\/\/www.facebook.com\/Laboratory.of.education\/"],"logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/Logov2j.jpg","contentUrl":"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/Logov2j.jpg","width":1256,"height":576,"caption":"Laboratory of education"},"image":{"@id":"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/#\/schema\/logo\/image\/"}},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/#website","url":"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/","name":"Laboratory of education","description":"Twoje ulubione zaj\u0119cia z chemii.","publisher":{"@id":"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/index.php\/2020\/01\/30\/jak-sie-umyc-by-nie-szkodzic-sobie-i-naszym-braciom-mniejszym\/#primaryimage","url":"http:\/\/laboratoryofeducation.eu\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/Zmydlanie-2-768x526.png","contentUrl":"http:\/\/laboratoryofeducation.eu\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/Zmydlanie-2-768x526.png"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/index.php\/2020\/01\/30\/jak-sie-umyc-by-nie-szkodzic-sobie-i-naszym-braciom-mniejszym\/#webpage","url":"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/index.php\/2020\/01\/30\/jak-sie-umyc-by-nie-szkodzic-sobie-i-naszym-braciom-mniejszym\/","name":"JAK SI\u0118 UMY\u0106, BY NIE SZKODZI\u0106 SOBIE I NASZYM BRACIOM MNIEJSZYM? - Laboratory of education","isPartOf":{"@id":"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/index.php\/2020\/01\/30\/jak-sie-umyc-by-nie-szkodzic-sobie-i-naszym-braciom-mniejszym\/#primaryimage"},"datePublished":"2020-01-30T18:27:12+00:00","dateModified":"2020-07-04T12:34:21+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/index.php\/2020\/01\/30\/jak-sie-umyc-by-nie-szkodzic-sobie-i-naszym-braciom-mniejszym\/#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/index.php\/2020\/01\/30\/jak-sie-umyc-by-nie-szkodzic-sobie-i-naszym-braciom-mniejszym\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/index.php\/2020\/01\/30\/jak-sie-umyc-by-nie-szkodzic-sobie-i-naszym-braciom-mniejszym\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Strona g\u0142\u00f3wna","item":"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"JAK SI\u0118 UMY\u0106, BY NIE SZKODZI\u0106 SOBIE I NASZYM BRACIOM MNIEJSZYM?"}]},{"@type":"Article","@id":"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/index.php\/2020\/01\/30\/jak-sie-umyc-by-nie-szkodzic-sobie-i-naszym-braciom-mniejszym\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/index.php\/2020\/01\/30\/jak-sie-umyc-by-nie-szkodzic-sobie-i-naszym-braciom-mniejszym\/#webpage"},"author":{"@id":"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/#\/schema\/person\/2856dea0ffc92121c3a96e62e0213a96"},"headline":"JAK SI\u0118 UMY\u0106, BY NIE SZKODZI\u0106 SOBIE I NASZYM BRACIOM MNIEJSZYM?","datePublished":"2020-01-30T18:27:12+00:00","dateModified":"2020-07-04T12:34:21+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/index.php\/2020\/01\/30\/jak-sie-umyc-by-nie-szkodzic-sobie-i-naszym-braciom-mniejszym\/#webpage"},"wordCount":1280,"publisher":{"@id":"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/index.php\/2020\/01\/30\/jak-sie-umyc-by-nie-szkodzic-sobie-i-naszym-braciom-mniejszym\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"http:\/\/laboratoryofeducation.eu\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/Zmydlanie-2-768x526.png","inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/#\/schema\/person\/2856dea0ffc92121c3a96e62e0213a96","name":"Agata Latuszek","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/e1a173824f90f1532c3056c2fe1b7ef8?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/e1a173824f90f1532c3056c2fe1b7ef8?s=96&d=mm&r=g","caption":"Agata Latuszek"}}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/132"}],"collection":[{"href":"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=132"}],"version-history":[{"count":6,"href":"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/132\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":149,"href":"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/132\/revisions\/149"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=132"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=132"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/laboratoryofeducation.eu\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=132"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}